Το σχολείο μας συμμετέχει στην ώρα της Γης

Η Ώρα της Γης
Η ώρα της Γης - 10 Δημοτικό Παλαιού Φαλήρου

H Ώρα της Γης γεννήθηκε το 2007 στο Σίδνεϊ της Αυστραλίας, όταν δύο εκατομμύρια νοικοκυριά και επιχειρήσεις ύψωσαν τη φωνή τους ενάντια στην κλιματική αλλαγή, σβήνοντας τα φώτα για μία ώρα. Μόλις ένα χρόνο αργότερα, η Ώρα της Γης άγγιξε 50 εκατομμύρια πολίτες σε 35 χώρες ανά τον πλανήτη, δημιουργώντας ένα παγκόσμιο κίνημα υπέρ ενός βιώσιμου μέλλοντος.

Το 2009, εκατοντάδες εκατομμύρια πολιτών σε ολόκληρο τον πλανήτη συμμετείχαν στη μεγαλύτερη παγκόσμια συμμετοχική δράση ενάντια στην κλιματική αλλαγή. Περισσότερες από 4000 πόλεις και 88 χώρες βρέθηκαν στον παλμό της Ώρας της Γης πέρυσι, με την Ελλάδα να παίζει πρωταγωνιστικό ρόλο. Εκτιμάται ότι περισσότερα από ένα εκατομμύριο νοικοκυριά σε ολόκληρη την Ελλάδα σκοτείνιασαν κατά την Ώρα της Γης, στέλνοντας ένα «εκτυφλωτικό μήνυμα» κατά της υπερθέρμανσης του πλανήτη. Συνολικά 489 Δήμοι και κοινότητες 1649 επιχειρήσεις, 845 σχολεία καθώς και 325 φορείς σε ολόκληρη τη χώρα συμμετείχαν στην Ώρα της Γης 2009. Σύμφωνα με στοιχεία του ΔΕΣΜΗΕ, κατά την έναρξη της Ώρας της Γης, σημειώθηκε πτώση της ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας κατά 500 MW, ποσότητα που είχε ως αποτέλεσμα την εξοικονόμηση 500 τόνων διοξειδίου του άνθρακα.

Οι ηγέτες των μεγάλων κρατών, στη Συνδιάσκεψη για το κλίμα στην Κοπεγχάγη, απογοήτευσαν τους πολίτες τους, η ανθρωπότητα όμως δεν σταματά τον αγώνα. Η «Ώρα της Γης 2010» δίνει φωνή και δύναμη πίσω στον πολίτη και στις τοπικές κοινωνίες. Σας καλούμε να δώσετε και φέτος τη δική σας ταυτότητα στην παγκόσμια εκστρατεία: «Ώρα της Γης 2010» στις 27 Μαρτίου, στις 20:30 μ. μ. και να πρωταγωνιστήσει η Ελλάδα, για ακόμη μία φορά στη μάχη κατά της κλιματικής αλλαγής.

Η Ώρα της Γης διοργανώνεται από το διεθνές δίκτυο του WWF. Το WWF είναι ένα παγκόσμιο δίκτυο ανθρώπων, επιστημόνων, εθελοντών και πολιτών, που δραστηριοποιείται σε περισσότερες από 100 χώρες.

Είναι μια οργάνωση που αντιμετωπίζει εποικοδομητικά τις περιβαλλοντικές προκλήσεις του πλανήτη, με επιστημονικά τεκμηριωμένες μεθόδους: από τη διάσωση σπάνιων ειδών έως την αλλαγή του κλίματος. Από τη βιώσιμη ανάπτυξη έως την περιβαλλοντική εκπαίδευση.

Μια οργάνωση η οποία βασίζεται στους 5.000.000 υποστηρικτές της.

Απλούς ανθρώπους όπως όλοι μας.

Η κοινή παγκόσμια αποστολή του WWF είναι:

Να σταματήσει την υποβάθμιση του φυσικού περιβάλλοντος του πλανήτη και να προάγει ένα μέλλον στο οποίο οι άνθρωποι θα ζουν σε αρμονία με την φύση, μέσω:

•Της προστασίας της βιοποικιλότητας

•Της προώθησης της βιώσιμης διαχείρισης των ανανεώσιμων φυσικών πόρων

•Της μείωσης της ρύπανσης και της άσκοπης κατανάλωσης

Η Ελλάδα στην 'πρώτη τριάδα' για την 'Ώρα της Γης 2010'

12-3-2010

Η Ελλάδα βρίσκεται ήδη στην πρώτη τριάδα μεταξύ των χωρών με τη μεγαλύτερη συμμετοχή στην Ώρα της Γης 2010. 15 μέρες απομένουν μέχρι τη φετινή Ώρα της Γης και περισσότεροι από 164 δήμοι και κοινότητες της χώρας έχουν ανταποκριθεί στο κάλεσμα του WWF Ελλάς, ανεβάζοντας τη χώρα μας στο «βάθρο των μεταλλίων» για τον αγώνα ενάντια στην κλιματική αλλαγή.

Οι φορείς της τοπικής αυτοδιοίκησης όμως, δεν είναι οι μόνοι που δίνουν τον εντυπωσιακό παλμό στην Ώρα της Γης 2010. Η συμμετοχή 140 σχολείων και εκπαιδευτικών οργανισμών, 502 φορέων και επιχειρήσεων, αποδεικνύει πως και φέτος, το Σάββατο 27 Μαρτίου, στις 20:30 μ.μ. η Ελλάδα θα πρωταγωνιστήσει στο μεγαλύτερο συμμετοχικό γεγονός ενάντια στην κλιματική αλλαγή, στον πλανήτη.

Η ώρα της Γης

Κ. Καβάφης - Η Πόλις

Κ. Καβάφης - Η Πόλις ( Απαγγελία Δημήτρης Χορν )

Η ΠΟΛΙΣ - ΛΑΜΠΕΤΗ - ΧΟΡΝ ΑΠΑΓΓΕΛΟΥΝ

Μουσείο Μπενάκη: Έκθεση Γιάννη Τσαρούχη

Γιάννης Τσαρούχης 1910-1989

Μεγάλη έκθεση αφιερωμένη στο σημαντικό Έλληνα καλλιτέχνη, Γιάννη Τσαρούχη ,η οποία πραγματοποιείται με αφορμή τη συμπλήρωση εκατό ετών από τη γέννηση του. Πρόκειται για την πρώτη αναδρομική έκθεση έργων του Γιάννη Τσαρούχη στην Αθήνα, η οποία έχει στόχο να παρουσιάσει αντιπροσωπευτικά έργα από όλες τις περιόδους δημιουργίας του καλλιτέχνη.

Η έκθεση προσφέρει στο Ελληνικό κοινό μια σπάνια ευκαιρία να έρθει σε επαφή με μοναδικά έργα ζωγραφικής και σκηνογραφίας. Δεδομένου ότι η έκθεση φιλοδοξεί να δώσει μια συνολική εικόνα του έργου του καλλιτέχνη, στο εκθεσιακό υλικό περιλαμβάνεται ένας μεγάλος αριθμός ζωγραφικών έργων και σκηνογραφικών μακετών, που ανήκουν σε μουσεία και ιδιωτικές συλλογές της Ελλάδας και του εξωτερικού.

Ο Γιάννης Τσαρούχης στα μάτια της Γενιάς του και τανάπαλιν

Ένας επαναστάτης δε γίνεται να ’ναι συνάμα και κλασικός αλλά με τον Τσαρούχη γίνεται.
…η ζωγραφική του Τσαρούχη… έστρεψε τα όργανα της όρασής μας από την πραγματικότητα των Φιλελλήνων που μας είχε ως τότε επιβληθεί, στην πραγματικότητα των Ελλήνων που υπήρχε λανθάνουσα μέσα μας.
…ξυπνά μέσα μας μια βαθειά καταγωγική αίσθηση που μας κάνει ν’ αγγίζουμε σχεδόν τον πηλό της ελληνικής μνήμης. Ενώ την ίδια στιγμή μας ανεβάζει ψηλά στον κόσμο των Αρχετύπων.
Κάτι θα ’πρεπε να γίνεται στον ουρανό
που να το πιάνει κανένας με το σώμα
σαν ονείρωξη
Κάτι δαιμονικό μα που να πιάνεται
σαν σε δίχτυ στο σχήμα
του Αρχαγγέλου
Τιμή στον Γιάννη Τσαρούχη που μας δίδαξε και την Γη και τον Ουρανό

Μ’ ευγνωμοσύνη,

Οδυσσέας Ελύτης

Τι να το κάνουμε, πρέπει να παραδεχτούμε ότι όταν μιλάμε για νεότερη Ελλάδα, θέλουμε δεν θέλουμε, εννοούμε Κάλβο, Παπαδιαμάντη, Σολωμό, Καβάφη, Ελύτη, Τσαρούχη.
Στον Τσαρούχη η διδασκαλία με τον Κόντογλου και η μελέτη που έκανε στα βυζαντινά μαζί με τη διδασκαλία στον Παρθένη αποτελούν μια σύνθεση, που και ο ίδιος έχει παραδεχθεί.
Με τον Τσαρούχη δεν συμπέσαμε σε εργαστήριο, αλλά γίναμε φίλοι· μ’ άρεσε πώς μιλούσε, κουβεντιάζαμε, μου έδειξε κάτι σχέδια. Ήταν τότε η εποχή η ηρωική, με τον Κόντογλου. … Δεν ξέρω γιατί, αυτά που μου έλεγε ο Τσαρούχης μ’ άρεσαν, και η δουλειά αυτή που έκανε, και τα λαϊκά. … Θυμάμαι ότι πήγαινα και στο σπίτι του Τσαρούχη. … Εκεί καθόμασταν, μου ’δειχνε σχέδιά του. Μετά, για ένα διάστημα, τον έχασα τον Γιάννη. Όταν ξαναήρθε, πάντα είχαμε μια κουβέντα, βγαίναμε, μου ’λεγε διάφορα πράγματα και όχι μόνον μου γνώρισε τον Κόντογλου –όχι προσωπικά αλλά το κλίμα και αυτά που πίστευε, τον Καραγκιόζη και όλα αυτά, την λαϊκή ζωγραφική. Ήταν αυτός που πραγματικά με είχε εισαγάγει σε όλα αυτά· και πραγματικά μου αρέσανε και είχαν μια επίδραση επάνω μου.
… Έκανα ζωγραφική την οποία όμως κατέστρεψα μετά. Έχω όμως ζωγραφική η οποία λαϊκίζει… Εκεί όπου η επίδραση έμεινε για λίγο ακόμα και δεν με πείραζε, και το δεχόμουν, είναι στη χαρακτική, τα λαϊκοβυζαντινά.
Ο Τσαρούχης ήταν … και μαθητής του Κόντογλου και επηρεασμένος από εκείνον έλεγε ότι δε δεχόταν τη δυτική ζωγραφική. Εμένα μου άρεσαν πολύ όσα έλεγε, και η δουλειά του, αυτά τα Κοντογλικά, τα λαϊκίζοντα. Εκείνη την εποχή με επηρέασε ο Τσαρούχης, αλλά μετά εγώ πέρασα αλλού.

Ο Γιάννης με εμύησε και στα ρεμπέτικα. … Αυτά το ’33-34.

Γιάννης Μόραλης

Χθες στο σπίτι του Τσαρούχη. Η κρεβατοκάμαρά του είναι και το ατελιέ του· πώς δουλεύει εκεί μέσα;

Γιώργος Σεφέρης

Η σοφία του Τσαρούχη δεν είναι θεωρητική αλλά σωματική. Είναι υποκειμενικά αντικειμενική. Δεν ξεκινάει ποτέ με την πρόθεση ν’ ανακαλύψει τα στοιχεία ενότητας του ελληνικού πολιτισμού απ’ την αρχαιότητα ως τις μέρες μας, και να την αποδείξει με κάθε είδους επιχειρήματα. Όχι. Αυτή την ενότητα τη βιώνει και την πραγματώνει στο έργο του με μια μοναδική, φυσική παραστατικότητα που παίρνει πανανθρώπινη σημασία και αξία –κάτι που ήταν και μένει η ουσία του ελληνισμού.
Ο Τσαρούχης όλα τα προσεγγίζει και τα εγγίζει με τον έρωτα, κι όλα μέσα στο έργο του, σε κάθε έργο του, αποπνέουν το κάλλος και το βάσανο του έρωτα, ως τη αισθητική του ευδαίμονα μελαγχολία και, πιο πέρα κάποτε, ως την οξεία μα και χαμογελαστά συμπονετική γενική αυτοειρωνεία.
Όταν αποκαλούμε σ’ αυτή τη χώρα εθνικούς ποιητές έναν Σολωμό, έναν Κάλβο, έναν Παλαμά, έναν Σικελιανό, γιατί να μην αποκαλέσουμε αδίστακτα τον Γιάννη Τσαρούχη εθνικό μας ζωγράφο;

Γιάννης Ρίτσος

Το θέμα του είναι ένα σ’ ό,τι σχεδίασε και ζωγράφισε: η ανθρώπινη μορφή, που παλεύει με την αγριότητα του κόσμου για να αγριέψει και η ίδια στο τέλος και να γίνει τερατώδης και αλύπητη. Μα μέσα απ’ την αγριάδα και τη σκληρότητα, σαν σπίθα μέσα στη στάχτη, υπάρχει ατόφια αγάπη και, σαν περαστική αστραπή, ο έρωτας, πέρα απ’ την εγκράτεια και την απόλαυση. Ο έρως που δημιουργεί τον κόσμο.
Ο Τσαρούχης δεν είναι απλά σπάνιος, αλλά πάρα πολύ σπάνιος άνθρωπος. Η σπανιότητά του οφείλεται στο πολύπλευρο, πολυσύνθετο, πολυσχιδές, πολυδιάστατο, που σχηματίζουν μέσα του τέτοιο πολυποίκιλο εγώ, με μια διελκυστίνδα -ή αν θέλετε διαλεκτική-, που πρέπει να πω ότι ορισμένες φορές παλινδρομώντας φτάνει σε αντιλογία με δικές του ιδέες και αρχές άλλων στιγμών.
Η σπανιότητα αυτή τον έκανε από νεαρό που τον ξέρω να νομίζεις … πως φέρεται μόλις αγγίζοντας πάνω στη Γη, με τη βοήθεια αθέατων φτερών μικρών ή και μεγάλων αγγέλων, φτερών ψυχών (γιατί έτσι λέγονται οι πεταλούδες που πολλές φορές εμφανίστηκαν σε έργα του Τσαρούχη) ή και φτερών, που το ίδιο κάνει, δαιμόνων, γιατί κι αυτοί είναι άγγελοι που πέσανε χαμαί.

Γιώργος Μαυροΐδης

Ο Μαυροΐδης τα μεταφράζει όλα στη γλώσσα της ζωγραφικής. Κάθε φορά που πιάνει το πινέλο στα χέρια του, είναι έτοιμος να μεταφράσει την όρασή του, το νόημα των πραγμάτων στη γλώσσα της ζωγραφικής που κατέχει.
Αλλά ο Τσαρούχης δεν είναι μόνο ένας σπουδαίος ζωγράφος. Είναι επίσης ένας μυσταγωγός της ποίησης, της μουσικής, του χορού, του θεάτρου και, συγχρόνως, ένας οξύς παρατηρητής της ανθρώπινης ζωής που η διαπεραστική του ματιά την ανατέμνει και την ανατοποθετεί συνεχώς στην προοπτική της δικής του κλίμακας των αξιών.
O Τσαρούχης συνδυάζει τη σοφία του λαού, πριν ο λαός γίνει μάζα, με τη γνώση και την αντίληψη του εξαιρετικά καλλιεργημένου ανθρώπου.
Κάποιος είπε ότι χωρίς τον Τσαρούχη ο πνευματικός μας ουρανός θα ήταν φτωχότερος κατά χίλιους αστερισμούς. Και ο ακηκοώς μεμαρτύρηκεν.

Νίκος Γκάτσος

Το ατελιέ του Κ. Τσαρούχη θυμίζει παρασκήνια θεάτρου. Βλέποντας τη δουλειά του, δεν παρακολουθούμε ένα θέαμα μέσα στη σύμβαση των αφηρημένων κανόνων, αλλά μια παράσταση που διαρκώς διακόπτεται από την αμεσότητα της προετοιμασίας της. Όσον αφορά το θέαμα, δίνω σημασία και σπουδαιότητα στ’ ότι σχεδόν αποκλειστικά έχει να κάνει μ’ ανθρώπους.
…ο λαϊκισμός του Τσαρούχη δεν είναι απλή πόζα, αλλά αίσθημα και κατανόηση, παραλληλισμός της ασχημάτιστης και οδυνηρής αλλά και ωραίας παράξενα και λεβέντικα υπερήφανης ψυχής του.
Ο ζωγράφος Τσαρούχης δεν πειθαρχεί πουθενά. Δεν βρίσκεται ούτε στο ασκητικό Βυζάντιο και γενικότερα την Ανατολή, ούτε στη Δύση και στο Παρίσι με τον Ματίς και τη φιληδονία, που καταυγάζει τη μικροαστική καθημερινότητα. …
…συχνά, βλέποντας τους πίνακες του Τσαρούχη, νιώθουμε να μας μεταδίδεται έντονα, από τα υλικά αντικείμενα που εικονίζει, μια δεύτερη αίσθηση, μια μυρωδιά.

Νίκος Γαβριήλ-Πεντζίκης

Του Γιάννη δεν του πολυάρεσε το πνεύμα της Σχολής, που ζητούσε τότε πράγματα μάλλον εντυπωσιακά και εφετζίδικα. Άρχισε να ’χει άλλες παρέες, κυρίως τον Κόντογλου, τον Κουν και τον κόσμο του θεάτρου…
Αν έλειπαν τρεις-τέσσερις απ’ τη γενιά του ’20 … κι αν έλειπε ο Τσαρούχης και δυο-τρεις άλλοι απ’ τη γενιά του ’30, δεν ξέρω αν οι καλλιτέχνες που παριστάνουν τους μοντέρνους σήμερα θα ήταν σε θέση να κάνουν ό,τι κάνουν. Και ούτε ξέρω αν η μοίρα της ζωγραφικής θα παρέμενε η ίδια.

Χρήστος Καπράλος

Όταν αντικρίζει κανείς το έργον του Γιάννη Τσαρούχη, έχει αμέσως την εντύπωση ότι βλέπει αυτό που ονομάζουμε ελληνική ζωγραφική, περισσότερο παρά σε οποιαδήποτε θεώρηση έργων άλλων Ελλήνων ζωγράφων, με μοναδική εξαίρεση το έργον του Θεόφιλου Χατζημιχαήλ.

...οι πίνακες του Τσαρούχη, οι εκ πρώτης όψεως τόσον ρεαλιστικοί, αποτελούν, εντέλει, μέσα από την πιο άμεση καθημερινότητά των, ουχί απλήν αντιγραφήν της φύσεως ή των ανθρώπων μα επιτεύγματα κλασικά, που ισοδυναμούν με τέλεσιν μυστηρίων, εις τα οποία συνυφαίνεται με την πλέον ζωηράν αισθησιακήν διέγερσιν και η πνευματική έξαρσις και ενάργεια μιας διανοίας ενσυνειδήτου και ισχυράς...

Ανδρέας Εμπειρίκος

Ο Εμπειρίκος... με βοήθησε να καταλάβω όχι μόνο τη ζωγραφική του Γουναρόπουλου, αλλά και την ποίηση του Σικελιανού...

Οι κουβέντες που είχαμε μαζί... μούδωσαν την ευκαιρία να καταλάβω πόσο ελεύθερο πνεύμα ήταν και πόσο ήξερε ν’ ανακαλύπτει την ανθρώπινη ουσία σ’ ένα έργο αδιαφορώντας για την ετικέτα. Είχε μαζί με την γνώση και την εμβρίθεια, την απαιτούμενη αθωότητα χωρίς την οποία κανένα δώρο της τέχνης δεν μπορούμε να απολαύσουμε.
Ήταν στ’ αλήθεια ποιητής. Τελειωτικά απέφυγε το χωρισμό σώματος και ψυχής.
Η μεγάλη αξία του Ανδρέα Εμπειρίκου δεν έγκειται στο ότι υπήρξε σουρεαλιστής, αλλά ότι έδωσε ένα νόημα στον σουρεαλισμό.
Ήταν κοσμοπολίτης, ως Έλλην.
Χωρίς να παραμείνουμε στην επιφάνεια των έργων του, η ελληνικότητα του Τσαρούχη υπάρχει, αλλά είναι κάτι βαθύτερο και ουσιαστικότερο από τα εξωτερικά γνωρίσματα των έργων του. Πρέπει, κατά τη γνώμη μου, να την αναζητήσουμε στην αίσθηση του μέτρου και των καλών αναλογιών αφενός, και στη λατρευτική στάση του απέναντι στο γυμνό ανθρώπινο σώμα αφετέρου.

Γιώργος Μανουσάκης

Ο Edgar Degas στο Μουσείο Ηρακλειδών

"Η ΠΛΗΡΗΣ ΣΥΛΛΟΓΗ ΓΛΥΠΤΩΝ ΤΟΥ EDGAR DEGAS"

27 Νοεμβρίου 2009 - 25 Απριλίου 2010

Δευτέρα: κλειστά,
Τρίτη-Σάββατο: 13:00-21:00,
Κυριακή: 11:00-19:00

Photo Gallery

Το Μουσείο Ηρακλειδών φιλοξενεί από την 27η Νοεμβρίου 2009 έως την 25η Απριλίου 2010 την έκθεση με τίτλο: "Η Πλήρης Συλλογή Γλυπτών του Edgar Degas". Η έκθεση παρουσιάζει και τα εβδομήντα τέσσερα μπρούντζινα γλυπτά του Edgar Degas με πρωταγωνίστρια τη "Μικρή Δεκατετράχρονη Χορεύτρια". Η συλλογή αυτών των γλυπτών ανήκει στο M.T. Abraham Center for the Visual Arts το οποίο την έχει ευγενώς δανείσει στο Μουσείο Ηρακλειδών για τους σκοπούς της έκθεσης.

Όλα τα γλυπτά είναι χυτευμένα από πρόσφατα ανακαλυμμένα γύψινα ομοιώματα, τα οποία είχαν γίνει από τα αρχικά κέρινα προπλάσματα του Degas κατά τη διάρκεια της ζωής του και με τη συγκατάθεσή του. Αυτό είναι αξιοσημείωτο δεδομένου ότι όλα τα άλλα μπρούντζινα γλυπτά που βλέπει κάποιος σήμερα σε μουσεία και αλλού, χυτεύθηκαν σε μπρούντζο από τα πρότυπα που έγιναν μετά τον θάνατο του καλλιτέχνη. Επομένως, τα μπρούντζινα γλυπτά στην έκθεση αυτή μπορούν να θεωρηθούν ως οι αρχικές εκδοχές και όλα τα άλλα ως δεύτερες εκδοχές αυτών των γλυπτών. Έτσι, για πρώτη φορά θα είναι δυνατόν για τους ειδήμονες, τους μελετητές και το ευρύ κοινό να συγκρίνουν τα μπρούντζινα γλυπτά του καλλιτέχνη στις προ και μετά καταστάσεις τους, γεγονός σχεδόν απαράμιλλο στην ιστορία της τέχνης. Παράλληλα, η έκθεση φιλοξενεί το σχέδιο του Edgar Degas: "Άλογα και Αναβάτες", 1872, μολύβι σε χαρτί, από τη συλλογή The George Economou Collection, Athens.

Στο πλαίσιο της έκθεσης, το Μουσείο εξέδωσε συλλεκτικό κατάλογο σε τρεις γλώσσες. Το συναρπαστικό δοκίμιο σε αυτό τον κατάλογο από τον κ. Walter Maibaum εκθέτει λεπτομερώς την ιστορία αυτής της ανακάλυψης και τις διαφορές ανάμεσα στις μπρούντζινες εκδοχές γλυπτών. Το αποκαλυπτικό δοκίμιο του Dr.Gregory Hedberg εστιάζει στο πιο σημαντικό γλυπτό του Degas, τη "Μικρή Δεκατετράχρονη Χορεύτρια", ενώ το δοκίμιο της Dr. June Hargrove σχολιάζει τη σχέση ανάμεσα στα δισδιάστατα και τρισδιάστατα έργα του Edgar Degas, έτσι ώστε να μπορούν να γίνουν κατάλληλες συγκρίσεις.

Παρακάτω, μπορείτε να διαβάσετε ολόκληρο το δοκίμιο "Ο Γλύπτης Degas" του κ.W.Maibaum.

Το Μουσείο έχει επιλεγεί ως ο διοργανωτής αυτής της έκθεσης, η οποία θα περιοδεύσει ανά τον κόσμο με την πόλη της Αθήνας να αποτελεί τον πρώτο της σταθμό, συγκεντρώνοντας το παγκόσμιο ενδιαφέρον, δεδομένου ότι είναι η πρώτη φορά που εκτίθενται γλυπτά του Degas στην Ελλάδα, αλλά και η πρώτη φορά που εκτίθενται όλα μαζί αυτά τα εβδομήντα τέσσερα αξιοθαύμαστα μπρούντζινα γλυπτά.

"...Αυτή η έκθεση έχει πολλές πρωτιές. Είναι η πρώτη φορά που εκτίθενται τα γλυπτά του Degas στην Ελλάδα, η πρώτη φορά που εκτίθενται όλα μαζί αυτά τα εβδομήντα τέσσερα αξιοθαύμαστα μπρούντζινα γλυπτά και τέλος, είναι η πρώτη φορά που επισκέπτες θα έχουν την ευκαιρία να ταξιδέψουν πίσω στο χρόνο. Ας εξηγήσουμε αυτή την τελευταία παρατήρηση. Έχουμε όλοι ακούσει για επιστήμονες που χρησιμοποιούν υπερσύγχρονο εξοπλισμό προκειμένου να ανακαλύψουν έναν πίνακα ενός διάσημου καλλιτέχνη, του Da Vinci για παράδειγμα, κρυμμένο κάτω από ένα από τα μεταγενέστερα έργα του. Δεν ήταν ασυνήθιστο για έναν ζωγράφο να ανακυκλώσει έναν καμβά, ζωγραφίζοντας μερικές φορές το ίδιο θέμα, αλλά με διαφορετικό τρόπο. Αλίμονο, κανείς δεν μπορεί να έχει πρόσβαση στο προηγούμενο έργο χωρίς να καταστρέψει τη μεταγενέστερη, γνωστή εκδοχή. Με άλλα λόγια, κάποιος μπορεί να ταξιδέψει πίσω στο χρόνο, αλλά χωρίς τη δυνατότητα να επιστρέψει στο παρόν.

Το Μουσείο Hρακλειδών είναι πολύ περήφανο που έχει επιλεγεί ως ο διοργανωτής της περιοδεύουσας έκθεσης αυτών των εξαιρετικών μπρούντζινων γλυπτών. Ο σκοπός μας είναι να καταστήσουμε διαθέσιμα τα έργα αυτού του αληθινά πρώτου σύγχρονου γλύπτη σε ένα ευρύτερο κοινό. Εκ μέρους του προσωπικού και όλων των επισκεπτών μας, θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε το M.T. Abraham Center for the Visual Arts που μας δάνεισε τη συλλογή αυτών των υπέροχων μπρούντζινων γλυπτών του Edgar Degas. Θα θέλαμε επίσης να ευχαριστήσουμε τον κ. Maibaum και τη σύζυγό του κα Carol Conn από το The Degas Sculpture Project Ltd που μας έδωσαν την ευκαιρία να αποτίνουμε φόρο τιμής σε έναν άνδρα για τον οποίο ο Pierre-Auguste Renoir είπε, συγκρίνοντάς τον με τον σύγχρονό του Auguste Rodin, ότι ο Degas “είναι ο μεγαλύτερος γλύπτης εν ζωή.”

Παύλος και Μπελίντα Φυρού

Ιδρυτές Μουσείου Ηρακλειδών

Πρόγραμμα Εκδηλώσεων στο πλαίσιο της έκθεσης:

11 Ιανουαρίου 2010, ώρα 20.30, αμφιθέατρο Γαλλικού Ινστιτούτου: Συναυλία με θέμα την εποχή του ιμπρεσιονισμού, σε συνεργασία με την Όπερα Δωματίου Αθηνών.

8 Φεβρουαρίου 2010, ώρα 20.30, αμφιθέατρο Γαλλικού Ινστιτούτου: Ομιλία της γλύπτριας κυρίας Άννας Μοσχονά-Καλαμάρα, προέδρου του εικαστικού επιμελητηρίου, με θέμα το έργο του Edgar Degas.

8 Μαρτίου 2010, ώρα 20.30, αμφιθέατρο Γαλλικού Ινστιτούτου: Ομιλία της ιστορικού τέχνης κυρίας Ειρήνης Οράτη, επιμελήτριας της συλλογής Alpha Bank, με θέμα τη "Γυναίκα στην Τέχνη".

Ο Edgar Degas (19 Ιουλίου 1834 – 27 Σεπτεμβρίου 1917), με το πλήρες όνομα Hilaire-Germain-Edgar De Gas, ήταν Γάλλος καλλιτέχνης, διάσημος για το έργο του στη ζωγραφική, γλυπτική, χαρακτική και σχέδιο. Θεωρείται ως ένας από τους ιδρυτές του Ιμπρεσιονισμού, αν και απέρριψε τον όρο και προτιμούσε να αποκαλείται ρεαλιστής. Δεν τον ενδιέφερε να εργάζεται στην ύπαιθρο, αλλά στο στούντιό του, με μοντέλα ή πιο συχνά από μνήμης. Νωρίς στην σταδιοδρομία του, φιλοδοξούσε να γίνει ιστορικός ζωγράφος, κλίση για την οποία ήταν καλά προετοιμασμένος από την αυστηρή, ακαδημαϊκή του κατάρτιση και τη στενή μελέτη της κλασσικής τέχνης. Λίγο μετά τα τριάντα του, άλλαξε πορεία και εφαρμόζοντας τις παραδοσιακές μεθόδους του ιστορικού ζωγράφου σε σύγχρονα θέματα, έγινε ένας κλασσικός ζωγράφος της σύγχρονης ζωής. Έξοχος στο σχέδιο, έχει ταυτιστεί με το θέμα του χορού και περίπου τα μισά από τα έργα του απεικονίζουν χορεύτριες. Αυτά επιδεικνύουν την άρτια γνώση του στην απεικόνιση της κίνησης, όπως και τα άλογα αγώνων και τα γυναικεία γυμνά. Τα πορτρέτα του συγκαταλέγονται ανάμεσα στα καλύτερα στην ιστορία της τέχνης.

ROMANCERO GITANO! FEDERICO GARCÍA LORCA

ROMANCERO GITANO (LORCA)

Ποίηση: LORCA - ελεύθερη απόδοση Οδυσσέα Ελύτη

Σύνθεση: Μάρτιος - Απρίλιος του 1967. Ή τελευταία σύνθεση πριν τη Δικτατορία.

Ηχογραφήσεις: 1970, Παρίσι, Μαρία Φαραντούρη Polydor France

1971, Μαρία Φαραντούρη, John Williams CBS London

1971, Μαρία Φαραντούρη, Polydor

1975, Μαρία Φαραντούρη, Polygram

1978, Αρλέτα Τσάπρα, Lyra

Τραγούδια:

ΑΝΤΟΝΙTO EL CAMBORIO I

ΑΝΤΟΝΙTO EL CAMBORIO II

LA MORTE POR EL AMOR

Η ΚΑΛΟΓΡΙΑ

ΠΑΝΤΕΡΜΗ

Μαρία Φαραντούρη - Antonito El Camborio I - Μ. Θεοδωράκης

Κάτου στης ακροποταμιάς το μονοπάτι περπατάει

κρατώντας βέργα λυγαριάς και στη Σεβίλλια πάει.

Τα κατσαρά του γυαλιστά πέφτουν στα μάτια του μπροστά

στην όψη του είναι μελαμψός από του φεγγαριού το φως.

Κάποτε λίγο σταματά, κόβει λεμόνια στρογγυλά

τα ρίχνει το νερό να στρώσει και να το χρυσαφώσει.

Εκεί στης ακροποταμιάς το μονοπάτι να, τον φτάνουν

κάτω απ' τα κλώνια μιας φτελιάς χωροφυλάκοι και τον πιάνουν.

Αποβραδίς η ώρα οχτώ τον σέρνουν σε κελί μικρό

απέξω κάθονται φυλάνε πίνουν ρακί και βλαστημάνε.

Χαμός από αγάπη

-Τι είναι κείνο που φωτά, Μάνα, στα δώματα ψηλά;
-Κοιμήσου γιε μου κι είν' αργά σήμανε η ώρα έντεκα.
-Μάνα, στα μάτια μου για δες, λάμπουνε τέσσερις φωτιές.
-Δεν είναι τίποτα, έλα πια, είν' τα μπακίρια αστραφτερά.

Μέσα στη νύχτα και στη ζέστη φέγγαν οι τοίχοι απ' τον ασβέστη.
Τη φυσαρμόνικα γλυκά παίζανε Σεραφείμ γλυκά.
Μέσα στη νύχτα και στη ζέστη φέγγαν οι τοίχοι απ' τον ασβέστη.

-Μάνα μου, ευθύς που ξεψυχήσω μηνύσετέ το στους ανθρώπους
σ' όλη τη γη, σ' όλους τους τόπους
κατά Βοριά κατά Νοτιά μαντάτα στείλετε πικρά.

Μέσα στη νύχτα και στη ζέστη φέγγαν οι τοίχοι απ' τον ασβέστη.
Κι οι πόρτες τ' ουρανού χτυπούσαν κι όλα τα δάση αχολογούσαν
ψηλά δεν έβλεπες κανέναν κι οι φλόγες φούντωναν ολοένα.

Μαρία Φαραντούρη - Antonito El Camborio 2 - Μ. Θεοδωράκης

Ξάφνου στον ποταμό από πέρα φωνές ξεσκίσαν τον αγέρα.

Έμπηγε κάπρου δαγκωνιές μες στα ψηλά ποδήματα

χίμαγε κι έκανε βουτιές σαν δελφινιού πηδήματα.

Η τραχηλιά του η κρεμεζιά μούσκεψε μες στα αίματα

μα οι κάμες ήταν - ήταν έξι και δεν εμπόραε πια ν' αντέξει.

Αχ, Αντονίτο Ελ Καμπορίο, φεγγαρομελαμψέ μου

κι ασπρογαρούφαλέ μου.

Αχ, Αντονίτο Ελ Καμπορίο, π' άξιζες μια βασίλισσα

μνημόνεψε την Παναγιά τι τώρα θα σε φάει το κρύο

τι τώρα θα πεθάνεις πια.

Στην άκρη εκεί του ποταμού τρεις γλώσσες βγήκε το αίμα του

τρεις γλώσσες βγήκε το αίμα του στην άκρη εκεί του ποταμού

κι ανάγειρε την κεφαλή με τα σφιγμένα χείλη

και τότε πια καμμιά φωνή μόνο εφωτίστη ο ουρανός

κι άγγελος βεργολυγερός ήρθε και τ' άναψε καντήλι.

Η ΚΑΛΟΓΡΙΑ

Βουνά και σύγνεφα μακριά σ' όλα τριγύρω σιγαλιά

τα λιόφυτα γαληνεμένα και τα σπιτάκια ασβεστωμένα.

Σ' ένα αχερόχρωμο πανί κεντά η καλόγρια η μικρή

άχου, τι όμορφα κεντάει το χεράκι της πως πάει.

Βάνει πουλιά, βάνει δεντριά, βάνει και τ' άστρα τα χρυσά

βάνει στις τέσσερις τις κόχες τέσσερις αγριομολόχες.

Σ' ένα αχερόχρωμο πανί κεντά η καλόγρια η μικρή

μα κάθε τόσο αναστενάζει και κάτι με το νου της βάζει.

Λίγο το χέρι σταματά μες στον αέρα και κοιτά

στα μάτια της π' ανοιγοκλειούν δυο καβαλάρηδες περνούν.

Κι ύστερα πάλι στο πανί ξεσπάει ή καλόγρια ή μικρή

τι ποτάμια, τι χορτάρια, τι λιοτρόπια, τι φεγγάρια

πλάσματα της αρεσιάς της, της ονειροφαντασιάς της.

Παντέρμη

Σκάβουν το χώμα οι πετεινοί

σκάβουν ζητώντας την αυγή

την ώρα που στα σκοτεινά

βγαίνει η Παντέρμη και γυρνά.

Μαύρη μαυρίλα είν' η ψυχή της

κι ωχρό μπακίρι το πετσί της

τα στήθια της ωσάν τ' αμόνια

που τα χτυπούν χωρίς συμπόνια.

-Παντέρμη, τι ζητάς εδώ

μόνη σου δίχως σύντροφο;

-Κι αν είναι κάτι που ζητώ

πε μου, σε γνοιάζει εσένανε;

Ζητάω εκείνο που ζητώ

ζητάω την ίδια εμένανε.

-Παντέρμη, πες ποιος ο καημός σου

ποιος ο αγιάτρευτος καημός σου;

-Ποιός ο καημός μου;

Μαύρη πίσσα εγίνη η λινή μου η πουκαμίσα

και μες στο σπίτι σαν τρελλή

σούρνω το ξέπλεκο μαλλί.

-Παντέρμη, λούσε το κορμί σου

λουσ' το χελιδονόνερο

κι άσε κυρά μου την ψυχή σου

άσ τη να βρει αναπαμό.

Άχου, τσιγγάνικες ψυχές

κι ολόκρυφες νεροσυρμές

πίκρες μαζί και θάματα

στα μακρινά χαράματα.

ΒΟΥΛΗ

Κάποτε ήταν ένα δέντρο. Παλιάααα... στα πολύυυυ παλιά τα χρόνια, υπήρχαν και κάτι δάση, λένε τα παραμύθια. Άκου τώρα φαντασία οι παραμυθάδες!

Το τσιγάρο σκοτώνει ποικιλοτρόπως... :)

Κάρολος Κουν για τον Γ. Χρήστου: «...Δεν έχουμε καταλάβει τί χάσαμε. Τι έχασε η μουσική, αυτό δεν είμαι εγώ σε θέση να το πω, με το θάνατό του.

Δύο σπάνια βίντεο. Μοναδικά. Στο πρώτο ο Γιάννης Χρήστου στο στούντιο ηχοληψίας με τον Κάρολο Κουν παρόντα, σε φιλμάκι ερασιτεχνικής λήψης του Μίμη Κουγιουμτζή, είναι ίσως η μόνη ζωντανή καταγραφή του συνθέτη στην Ελλάδα. Το υπόγειο στούντιο ΕΡΑ ήταν στη Σταδίου, λίγο πιο κάτω απ' το Θέατρο Τέχνης. Ο Κουν παρακολουθεί από μια γωνιά καπνίζοντας συνεχώς. Η ηχοληψία τέλειωσε γύρω στις τρεις. Όλοι θα συναντηθούν στο εστιατόριο Κεντρικόν που είναι απέναντι απ' το Στούντιο. «Με τον Χρήστο δούλεψα αφάνταστα δημιουργικά. Δεν είναι δική μου δουλειά οι Πέρσες. Όσο είναι δική μου είναι και δική του. Γιατί αλληλοερεθιζόμασταν... Δούλευε εκείνος πάνω στον ήχο. Έκανε μια ενορχήστρωση του λόγου. Πολύτιμη. Δεν ξέρω πώς θα την ξανακάνω ποτέ. Μου 'πε χαραχτηριστικά η μάνα του την ημέρα που πέθανε: - Και τώρα εσύ τί θα κάνεις;
Η τραγωδία είναι μια μορφή θεάτρου ηχητική και πλαστική μαζί. Για να δοθούν ορισμένα νοήματα παρακάτω. Η πλαστικότητα ως ένα βαθμό είναι πεδίο που το γνωρίζω, το ξέρω καλά, το αισθάνομαι πολύ. Δεν έχουμε καταλάβει τί χάσαμε. Τι έχασε η μουσική, αυτό δεν είμαι εγώ σε θέση να το πω, με το θάνατό του. Αλλά δεν έχουμε καταλάβει και τι έχασε η τραγωδία. Και σ' αυτόν τον τόπο πολύ αργά αρχίζουμε να καταλαβαίνουμε τι μας έλειψε.»

Αποσπάσματα από την επομπή Παρασκήνιο της ΕΤ1 για τον Κάρολο Κουν, που προβλήθηκε τον Νοέμβριο του 2008.
1. Σπάνιο οπτικοακουστικό υλικό από τη συνεργασία του Κάρολου Κουν με τον Γιάννη Χρήστου για τους Πέρσες του Αισχύλου.
2. Απόσπασμα συνομιλίας με το Δημήτρη Μαρωνίτη.
3. Σκηνές από τις πρόβες των Βακχών του Ευριπίδη στην Επίδαυρο.

Iστορική στιγμή του 1966 και ιστορική φωτογραφία. Από αριστερά, ο δημοσιογράφος και μεταφραστής Kώστας Σταματίου, ο συνθέτης Γιάννης Xρήστου, η σκηνογράφος Xλόη Γεωργάκη - Oμπολένσκι και ο Kάρολος Kουν. O Xρήστου με τη μουσική του στους «Bατράχους» το 1966 άνοιξε έναν καινούργιο δρόμο που κανείς δεν τόλμησε να μιμηθεί (φωτ.: Αργυρόπουλος).

Πηγή φωτό: Καθημερινή

Στο δεύτερο βίντεο, μια εξαιρετική σύνθεση της μουσικής του Χρήστου, της ποίησης του Έλιοτ από το έργο του Γιάννη Χρήστου: «Έξι τραγούδια σε ποίηση Τ. Σ. Έλιοτ»
Περίφημο έργο για μεσόφωνο και πιάνο/ορχήστρα του Γιάννη Χρήστου. Είναι τα εξής: 1. New Hampshire ("Νιού Χάμσαϊρ", από τα "Τοπία", Ι). 2. Death by water ("Θάνατος από πνιγμό", από την "Έρημη Χώρα, ΙV). 3. Melange adultere de tout ("Μίγμα που μοιχεύει το Παν", από τα "Ποιήματα 1920"). 4. Eyes that last I saw in tears ("Μάτια, που τα είδα πρόσφατα δακρυσμένα", από τα "Ελάσσονα ποιήματα"). 5. The wind sprang up at four o' clock ("Ο άνεμος ξεπήδησε στις 4 ακριβώς", από τα "Ελάσσονα ποιήματα"). 6. Virginia ("Βιρτζίνια", από τα "Τοπία", ΙΙ ). Το ιστορικό σύνθεσης, σύμφωνα με τον ίδιο τον συνθέτη (Αλεξάνδρεια 20 Νοεμβρίου 1957), έχει ως εξής: "Η ιδέα να γράψω τραγούδια πάνω σε ποιήματα του Έλιοτ μου ήρθε στη Ρώμη, το 1950. Τότε γράφτηκε (και ενσωματώθηκε στη Συμφωνία Νο 1) το "Eyes that last I saw in tears" και έγινε ένα σκαρίφημα για το "Melange adultere de tout" και για το "The wind sprang up at four o' clock". Τότε περίπου γεννήθηκε και η κεντρική ιδέα για το "Phlebas the Phoenician" (η αίσθηση από ένα πένθιμο, ήρεμο, βαθύ πεντάλ και από μια διαπεραστική, θλιβερή καμπάνα - ή από το φάντασμα μιας καμπάνας...). Ξανάπιασα την ιδέα το καλοκαίρι του 1955 και έγραψα ένα σύνολο πέντε τραγουδιών. Καθαρογράφοντας τα πέντε αυτά τραγούδια συνειδητοποίησα πως έπρεπε να προσθέσω ένα έκτο τραγούδι και πως το τραγούδι αυτό έπρεπε να είναι το "Virginia". Αυτό γράφτηκε μέσα σε μια μέρα. Τα έξι τραγούδια για μέτζο σοπράνο και πιάνο ολοκληρώθηκαν τον Οκτώβριο του 1955. Τον επόμενο χρόνο, στη Χίο, μου ήρθε η σκέψη ότι τα τραγούδια αυτά έπρεπε να τραγουδιούνται με συνοδεία ορχήστρας και αργότερα, το καλοκαίρι του 1957, ο Πιέρο Γκουαρίνο μου συνέστησε να πραγματοποιήσω τη σκέψη μου αυτή. Το γράψιμο της ορχηστρικής έκδοσης το ξεκίνησα στις 22 Αυγούστου του 1957 και το τελείωσα τον Οκτώβριο του ίδιου χρόνου". Το έργο (που διαρκεί περίπου 13 λεπτά) πρωτοεκτελέστηκε στις 13.1.1956 στην Αλεξάνδρεια από την Alice Gabbai και τον Piero Guarino (πιάνο). Πρώτη εκτέλεση με συνοδεία ορχήστρας: Αθήνα, Ραδιοφωνική Εκπομπή: Alice Gabbai και Συμφωνική του ΕΙΡ με διευθυντή τον Piero Guarino (ηχογράφηση: 12.11.1958, μετάδοση 4.12.1958).

Πηγή: musipedia.gr

Eyes that last I saw in tears

Eyes that last I saw in tears
Through division
Here in death's dream kingdom
The golden vision reappears
I see the eyes but not the tears
This is my affliction

This is my affliction
Eyes I shall not see again
Eyes of decision
Eyes I shall not see unless
At the door of death's other kingdom
Where, as in this,
The eyes outlast a little while
A little while outlast the tears
And hold us in derision.

Thomas Stearns Eliot

Γιάννης Χρήστου! 40 χρόνια...

Μερικές φορές η ζωή στήνει παιχνίδια εξαιρετικά κακόγουστα, τόσο, που ξεπερνά και τους πιο ευφάνταστους σεναριογράφους. Κι αναμφίβολα η «κακιά μοίρα» στοχεύει τους καλύτερους! Σταθερά και κλασικά...

Του ΔΗΜΗΤΡΗ ΓΚΙΩΝΗ

Ο μουσικός των πάντων

Γιάννης Χρήστου - μια τραγική επέτειος

Τη νύχτα της 7ης προς την 8η Ιανουαρίου 1970 (πριν από 40 χρόνια) ο Γιάννης Χρήστου επέστρεφε στο σπίτι του έπειτα από γιορταστική έξοδο για την ονομαστική του εορτή.

Μαζί του, στο αυτοκίνητο - βαν που οδηγούσε η σύζυγός του, βρίσκονταν δύο φιλικά τους ζευγάρια: ο ζωγράφος Γρηγόρης Σεμιτέκολο με τη σύζυγό του πιανίστρια Νέλλη Σεμιτέκολο και ο μουσικολόγος και συνθέτης Στέφανος Βασιλειάδης, επίσης με τη σύζυγό του. Και, όπως αναφέρει η Σεμιτέκολο, εκεί στη Μεσογείων, στο σημείο περίπου που βρίσκεται σήμερα το νοσοκομείο «Ερρίκος Ντυνάν», το αυτοκίνητο κάνει ξαφνικά ένα πατινάρισμα και ανατρέπεται, με αποτέλεσμα να ανασυρθούν νεκροί ο Χρήστου και η σύζυγος του Βασιλειάδη. Οι άλλοι τέσσερις γλίτωσαν με τραύματα. Κατά τραγική σύμπτωση, η 8η Ιανουαρίου ήταν και η μέρα των γενεθλίων του Χρήστου: συμπλήρωνε τα 44 χρόνια του...

Πρωτοπόρος

Με τον πρόωρο θάνατό του η Ελλάδα, αλλά και η Ευρώπη, έχαναν έναν από τους πλέον προικισμένους, πρωτοποριακούς και πολλά ακόμα υποσχόμενους συνθέτες.

Πριν προχωρήσω σε στοιχεία για τον βίο του Χρήστου, να προσθέσω ότι με τα δύο προαναφερόμενα ζευγάρια δεν ήταν μόνο φίλοι αλλά και συνεργάτες. Ο Βασιλειάδης ήταν μελετητής του έργου του, η Νέλλη Σεμιτέκολο είχε ερμηνεύσει έργα του, ενώ ο Γρηγόρης Σεμιτέκολο ήταν περφόρμερ στην παρουσίαση ενός από τα πιο γνωστά έργα του Χρήστου, τον «Πιανίστα» (που έχει παρουσιαστεί και μετά το θάνατο του συνθέτη). Επιπλέον, για τον τελευταίο, ο Χρήστου είχε ένα ρόλο στην όπερά του «Ορέστεια», που είχε προγραμματιστεί να παρουσιαστεί σε παγκόσμια πρεμιέρα στο Λονδίνο το 1970, αλλά δεν πρόλαβε να την ολοκληρώσει. Και δεν ήταν το μόνο που δεν πρόλαβε.

Είχα γνωρίσει (δηλαδή απλώς τον είδα -γιατί εκεί έμεινε το πράγμα) τον Χρήστου σε μια συνέντευξη Τύπου του Κάρολου Κουν για τους «Βάτραχους» του Αριστοφάνη, που παρουσίασε το Θέατρο Τέχνης το καλοκαίρι του 1966 στο Ηρώδειο, στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών, με μουσική του Χρήστου. Εντυπωσιακός στην εμφάνιση, λιγομίλητος, οχυρωμένος πίσω από σκούρα γυαλιά. Είχε προηγηθεί το 1965 η συνεργασία τους, στην κλασική πλέον παράσταση των «Περσών» του Αισχύλου, που παρουσιάστηκε στο Φεστιβάλ Παγκοσμίου Θεάτρου στο Λονδίνο, αποσπώντας θριαμβικά σχόλια («Η μουσική του Γιάννη Χρήστου ήταν καταπληκτική», έγραψε ο «Spectator», ενώ ο Γιώργος Λεωτσάκος την έχει αποκαλέσει, σε κείμενό του στα «Νέα», «μια από τις μεγαλύτερες στιγμές του Γιάννη Χρήστου σε μια μεγάλη στιγμή του παγκόσμιου θεάτρου»). Ακολούθησε μία τρίτη συνεργασία τους το 1969 στον «Οιδίποδα Τύραννο» του Σοφοκλή -κι αυτό στο Φεστιβάλ του Λονδίνου, με ευμενέστατη απήχηση.

(Ηταν η εποχή που το Θέατρο Τέχνης ανοιγόταν στο εξωτερικό - «μια ανάγκη να ξεφύγω από το τείχος της μετριότητας που μας περιβάλλει. Πιστεύω πως αν δεν υπήρχε αυτή η διεθνής αναγνώριση, θα μας είχαν κατασπαράξει» είχε πει ο Κουν σε συνέντευξή του εδώ σ' εμάς, στη Σούλα Αλεξανδροπούλου, τον Αύγουστο του 1978).

«Τα περιέχει όλα»

Ο Γιάννης Χρήστου γεννήθηκε στις 8 Ιανουαρίου 1926 στη συνοικία Ηλιούπολη του Καΐρου από Ελληνες γονείς. Φοίτησε σε αγγλικό σχολείο στην Αλεξάνδρεια και άρχισε να συνθέτει από πολύ νωρίς. Το 1945 πήγε στην Αγγλία και σπούδασε γλωσσολογική και συμβολική λογική και φιλοσοφία, αποκτώντας μεταπτυχιακό τίτλο. Το 1949 πήγε στη Ρώμη για να μελετήσει ενορχήστρωση και στη συνέχεια στη Ζυρίχη, όπου παρακολούθησε διαλέξεις του διάσημου ψυχαναλυτή Καρλ Γιουνγκ. Τις μελέτες του γύρω από την ψυχανάλυση ενθάρρυνε ο αδελφός του Ευάγγελος, μαθητής του Γιουνγκ, ο οποίος όμως σκοτώθηκε κι αυτός σε αυτοκινητικό δυστύχημα το 1956 στα 34 του, γεγονός που επηρέασε πολύ τον συνθέτη.

Το 1951 επέστρεψε στην Αλεξάνδρεια και το 1956 παντρεύτηκε τη ζωγράφο Θηρεσία Χωρέμη, με την οποία απέκτησε τρία παιδιά -δύο κορίτσια κι ένα αγόρι. Το 1960 μετακόμισε στη Χίο, για να μετακινηθεί τα τελευταία του χρόνια στην Αθήνα.

Παρά τον πρόωρο θάνατό του, πρόλαβε ν' αφήσει σημαντικό έργο. Ενδεικτικά μερικοί τίτλοι: Μουσική του Φοίνικα, Λατινική Λειτουργία, Οι ψαλμοί του Δαβίδ, Η σύλληψη της Αγίας Αννης, Εξη τραγούδια σε ποίηση Τ.Σ. Ελιοτ, Πύρινες Γλώσσες, Ο πιανίστας, Η Κυρία με τη Στρυχνίνη.

«Η μουσική του Χρήστου τα περιέχει όλα: μύθο, θρύλο, έκσταση, μυστικισμό. Η δημιουργία του έχει σταθερές φιλοσοφικές βάσεις, καθώς πίστευε ότι τέχνη δημιουργεί κανείς μόνο μέσα από εσωτερική αναγκαιότητα», λέει η Νέλλη Σεμιτέκολο. Και: «Δεν ξέρω αν η μουσική του είναι εύληπτη. Σίγουρα όμως είναι συναρπαστική. Με αυτή την έννοια δεν είμαι σίγουρη αν ο μέσος θεατής μπορεί να την καταλάβει. Δεν έχω όμως αμφιβολία ότι θα τη νιώσει βαθιά».

Ελευθεροτυπία

Ένα ενδιαφέρον αφιέρωμα στο classicalmusic.gr